پایگاه اطلاع رسانی آثار حضرت علامه مصباح یزدی

پایاننامه کارشناسی ارشد گاهی میتواند ارائه نتایج پژوهشی توسعه گونه در مطالعات و تحقیقات پیشین باشد اما «تز» یا «رساله» که در مقطع سطح چهار حوزه یا دکتری دانشگاه است، لزوماً باید نتایج حاصل از پژوهش ایدهای نوین یا ارائه راه حلی برای مسئلهای که تاکنون حل نشده بودهاست، باشد و یک بحث اجتهادی و تحلیلی باید ارائه شود. نباید بهه عنوان یک کشور شیعی خود را عقب نگه داریم و تنها اقدام ما منع آن باشد در این صورت شکست خوردهایم باید درهر مسئلهای ورود کنیم. این منبع نمیتواند غیر شخص باشد؛ زیرا غیر شخص فروتر از شخص است و آن که فروتر از شخص است نمیتواند برای شخص تکلیفی تعیین کند؛ و این منبع نمیتواند خود هر فرد باشد زیرا فرد میتواند خود را از قید هر تکلیفی برهاند و مکلف به هیچ چیز نباشد؛ و نیز این منبع نمیتواند جامعه باشد زیرا اینها اگر ما را به انجام کاری غیراخلاقی وادارند هیچ حجیت اخلاقی برای ما ندارند.

3. مشکلات را از ساده به پیچیده حل و بررسی کنید. شاید چنان که فیلسوف بزرگ قرن بیستم، لودویگ ویتگنشتاین می­گوید، حل مسألۀ معنای زندگی در پاک کردن آن است. فلسفه زندگی اما، یک فلسفه به معنای غیررسمی است، به عنوان یک فلسفه شخصی، که تمرکز آن برطرف کردن سؤالات وجودی در مورد وضعیت انسان است. وضعیت انسان به نظر میرسد مبارزه بین آنچه (وجود) است و آنچه که باید (جوهر) شود، می باشد. نظام سیاسى براى این که عدالت را از طریق قانون اجرا کند، باید «عدالت توزیعى و عدالت تصحیحى»28 داشته باشد.

عدالت چيست؟ جامعه چگونه بايد سازمان يابد؟ حتما نقش دارد. مثلا در قیاس با انجمنهای اسلامی که به تفکر اصلاحطلبی نزدیک بودهاند، انجمنهای صنفی در دانشگاهها فعال شدهاند که هم رادیکالتر هستند و هم مباحث مربوط به عدالت اجتماعی را بیشتر دنبال میکنند. 1- برهنگى زنان كه طبعا پيامدهايى همچون آرايش و عشوهگرى و امثال آن همراه دارد مردان مخصوصا جوانان را در يك حال تحريك دائم قرار مىدهد تحريكى كه سبب كوبيدن اعصاب آنها و ايجاد هيجانهاى بيمار گونه عصبى و گاه سر چشمه امراض روانى مىگردد، مگر اعصاب انسان چقدر مىتواند بار هيجان را بر خود حمل كند؟

و بر فرض اینكه پاداش و كیفری برای فعل اخلاقی در نظر گرفته شود، آیا فاعل، در هنگام انجام فعل، باید به آنها توجه داشته باشد یا اینكه توجه به پاداش و كیفر، به اخلاقی بودن فعل ضرر میرساند، و آن را بهصورت یك معامله در آورده، از ارزش مثبت ساقط میكند؟ از منظر دیدگاه عقلی فلسفه زندگی چیست؟ از منظر دیدگاه مارکسیسم فلسفه زندگی چیست؟ ما، در مقدمة کتاب موسوعة المتکلمین، بحث گستردهای دربارة تفکیک خرد از شرع انجام دادهایم. وی اظهارکرد: موضوع مهم در بحث دعا، اوقات مناسب برای دعاست که پیامبر اسلام(ص) فرمودند: بهترین اوقات دعا وقت نماز است؛ «فِی أَوْقَاتِ صَلَاتِکُمْ فَإِنَّهَا أَفْضَلُ السَّاعَاتِ یَنْظُرُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ فِیهَا بِالرَّحْمَةِ إِلَی عِبَادِهِ».

اگزیستانسیالیسم مذهبی به بهترین وجه توسط سنت آگوستین، بلیز پاسکال، پل تیلیچ و فلسفه سورن کی یرکگارد مثال زدنی است. اگزیستانسیالیسم دینی معتقد است که واقعیت دو سطح دارد: جوهر، که زمین هستی است و وجود. واژه عرفان به معنی شناخت شهودی است که به ارتباط مستقیم و بدون میانجی انسان با وجود کل (خدا) میانجامد. آيا میتوان وجود خدا را اثبات كرد؟ را تکمیل کنید و خدا را به پاس آنکه رهنمونیتان کرده است به بزرگى بستایید و باشد که شکرگزارى کنید(۱۸۵)».

اینجانب این ضایعه تأسفانگیز را به خاندان محترم ایشان بهویژه اخوی گرامی و بزرگوار حضرت آیتالله جوادی آملی و نیز فرزند گرانقدرشان سرکار خانم دکتر فاطمه واعظ جوادی تسلیت عرض کرده و از درگاه حضرت احدیت برای آن مرحوم، رحمت واسعه الهی و برای بازماندگان صبر و اجر مسئلت مینمایم. پیشرفتهای اخیر علم ژنتیک درمان بسیاری از بیماریها را میسر ساخته و امیدواریهایی را برای درمان بسیاری از بیماریهای بیدرمان ایجاد کرده است. بهتر است این مبحث را با توضیح معنی و مفهوم حرکت در نظر فیلسوفان پیش از ملاصدرا آغاز کنیم.

شادخواری (لذت گرایی) میگوید هدف فقط لذت بردن از زندگی و خوشی است و تنها در این جهان است و بس و هیچ و پوچ است و سخن گفتن از معنی و مقصود زندگی تلاشی است بیهوده. نسبت عموم و خصوص مطلق در منطق قدیم به معنی این است که تنها افرادِ یکی از دو کلی بر افراد کلیِ دیگر صدق میکند. یعنی ارائهی آموزش از جانب استاد و ارائهی پژوهش از جانب طلبه و دانشجو صورت میگیرد و عناوین مختلفی را هم به این پژوهشها میدهند، شاید تحت عنوان پایاننامه باشد، شاید تحت عنوان یک مقاله باشد، شاید تحت عنوان یک رسالهی علمی باشد.

چون تفاوت پژوهش و مطالعه هم همین است. به تعبیر روانتر عرض کنم؛ ما در حوزه، همانطور که برای آموزش سطحبندی قائل هستیم و میگوییم مقدمات، سطح ۱، سطح ۲، سطح ۳ و سطح ۴ و همهی اینها بُعد آموزشی را در نظر دارند، علی القاعده و بالتبع برای پژوهش هم باید همین سطحبندی را قائل شویم؛ یعنی پژوهش در سطح مقدمات، پژوهش در سطح ۱، سطح ۲، سطح ۳ و سطح ۴. پس اگر کسی به دنبال مطلوب خود است، باید غذا بخورد.

اگر آنان به دنبال راه حلی ساده برای این معما باشند، به احتمال قریب­به­یقین ناامید خواهند شد. برای نمونه ارسطو سعادت را چنین تعریف میکند: «فعالیت عقلانی توأم با عالیترین و کاملترین فضایل در تمام عمر» و استدلال میکند که «فضیلت ملکهای است که منحصرا موقوف به اراده ماست و متضمن حد وسطی از لحاظ ماست که از راه تعقل مشخص میشود» و به دو نوع اخلاقی و عقلانی تقسیم میگردد.

5. حسن و قبح مفاهیمی بدیهی هستند و معادل مفهومی ندارند و مفاهیم بیان شده در نظریات قبل یا ملاک حسن و قبح یا نتیجه و آثار آن است و مشکل معیار و حقیقت قضایای اخلاقی را میتوان با مفاد باید و نبایدها مرتفع کرد و به کاوش از زاویه حسن و قبح نیازی نیست (فارابی، 1407ق: ص63 و64؛ جاهمو، 1376ش: ص32 و 33؛ همو، 1405ق: ص89). در چنین حالی که سخت محتاج عشق و مهربانی و وفاداری همسر خویش است، ناگهان زن جوانتری از راه میرسد و در کوچه و بازار، اداره و مدرسه، با پوشش نامناسب خود، به همسر او فرصت مقایسهای میدهد؛ و این مقدمهای میشود برای ویرانی اساس خانواده و بر باد رفتن امید زَنی که جوانی خود را نیز بر باد داده است؛ و همهی خواهران جوان لابد میدانند که هیچ جوانی نیست که به میانسالی و پیری نرسد و لابد میدانند که اگر امروز آنان جوان و با طراوتاند در فردای بیطراوتی آنان، باز هم جوانانی هستند که بتوانند برای خانوادهی فردای آنها، همان خطری را ایجاد کنند که خود آنان امروز برای خانوادهها ایجاد میکنند.

در حقیقت زوج ها هستند که رشته ی پیوند بین اعضای یک نسل را از طریق فرزندان خود بوجود می آورد. محيط آزمون و امتحان كه ظرفيت ها و توانايي هاي فرد را رقم مي زند، بايد وضعيتي جدي و مهم و نيازمند تلاش و تحمل مرارت و سختي را دارا باشد و همین فلسفه زندگی در دنیا برای انسان حتی در بدترین شرائط و در هنگام بروز سخت ترین آزمایشات محسوب می شود .

در تمثیل غار هم، انسانهای درون غار سایه ها را میبینند، و سپس به بیرون غار باید بروند تا حقیقت را ببینند. اولین راهکاری که از نظام آموزشی و از نظام حوزه باید اتفاق بیفتد، این است که آموزشهای خودمان را در حوزه باید پژوهشمحور کنیم. زمینه ذهن های دیگر در فلسفهٔ ذهن، دو شاخه شناختشناسی و انگاره ای دارد: از دید شناختشناسی پرسش این است که ما از کجا بدانیم که دیگران ذهن دارند و تنها زامبی فلسفی نیستند؟ نوع دیگر هستی منظومهای از افکار، احساسات و عاداتی است که بیانگر گروه و یا گروههای مختلفی است که انسان عضو آنهاست.

اولین تقسیمی که در اینجا ذکر می شود ، تقسیم آن به فلسفه ی نظری و عملی است ، که از آن به حکمت نظری و حکمت عملی نیز تعبیر می شود. و اين احتياج هر چه سادهتر و طبيعىتر باشد كوشش براى رفع آن واجبتر و سهلانگارى در دفع آن مضرتر است و پر واضح است كه احتياج به اصل تغذى كه زنده ماندن دائر مدار آن است غير از احتياج به تنعم در غذا و انواع ميوهها است و به همين قياس است ساير شؤون زندگى.يكى از حوائج اوليه انسان، احتياج هر يك از دو جنس نر و مادهاش به جنس مخالف است، به اينكه با او درآميزد، و عمل جنسى با او انجام دهد، هر چند كه صانع بشر احساس اين احتياج را در بشر قرار داده، و طرفين را مجهز به غريزه شهوت كرده است تا نسل بشر باقى بماند.

مبنای اخلاقیات بر این عقیده استوار است که آنچه برای انسانهای (و یا حتی حیوانات) به خصوصی خوب یا بد است، نه فقط از دیدگاه آنان، بلکه از دیدگاه فراگیرتری خوب یا بد میباشد. «خداوند ملائکه را از عقل آفرید و در آنان شهوت قرار نداد، و حیوانات را از شهوت آفرید و در آنان عقل قرار نداد، و بنى آدم را از عقل و شهوت آفرید. چند فرض هستیشناختی در اینجا به کار میآید: تاریخ از رفتار انسان در نهادها و ساختهای انسانی شکل گرفته است.

دیدگاهتان را بنویسید